Thứ Năm, 3 tháng 10, 2013

VỀ HAI BÀI THƠ CỦA A. PUSHKIN

1.Bài Цветок – Cánh Hoa Khô
Bài Цветок  sáng tác năm 1828, là một trong những bài thơ nổi tiếng nhất của Thi Hào Nga A. Pushkin. Ở Việt Nam, có nhiều bản dịch đã được dịch trực tiếp từ bản tiếng Nga, hay qua bản tiếng Anh, Pháp. Tuy nhiên việc tìm kiếm những bài dịch tốt hơn vẫn đang được tiếp tục, bởi người ta cho rằng các bản dịch đó vẫn còn nhiều khiếm khuyết.

Цветок
Цветок засохший, безуханный,
Забытый в книге вижу я;
И вот уже мечтою странной
Душа наполнилась моя:

Где цвёл? когда? какой весною?
И долго ль цвёл? И сорван кем,
Чужой, знакомой ли рукою?
И положен сюда зачем?

На память нежного ль свиданья,
Или разлуки роковой,
Иль одинокого гулянья
В тиши полей, в тени лесной?

И жив ли тот, и та жива ли?
И нынче где их уголок?
Или уже они увяли,
Как сей неведомый цветок?

 
Bản dịch Tiếng Anh của  Yevgeny Bonver ( 2003 )  :
THE FLOWER
The flower, very dry and scentless,

I see in the forgotten book;
And now, with the strangest fancies,
Is filled my soul’s every nook.

Where and in which spring was it grown?
And how long? By whom was cut?
By a hand known or unknown?
And why was put this page behind?

To the recall of the love-talking,
Or separation forced by fate,
Or quiet and alone walking
In the fields’ silence and woods’ shade?

Is he alive? And his sweet lady?
And where is now their little nook?
Or maybe they had both faded,
Like this strange flower in this book?


Bản dịch thơ của Nguyễn Minh Đức

BÔNG HOA NHỎ

Tôi bỗng thấy một bông hoa khô úa
Quên trong trang sách đã bay hương
Từ đó lòng tôi chan chứa
Tràn ngập niềm mơ ước lạ thường

Hoa nở nơi nao ? Xuân nào vậy ?
Nở có lâu không ? Ai hái đi?
Một bàn tay lạ hay quen đấy?
Hoa đặt vào đây có chuyện gì ?

Hoa kỷ niệm ngày vui sum họp
Hay một chiều bất hạnh cuộc chia ly ?
Hay buổi dạo chơi lang thang cô độc?
Dưới bóng rừng cây, đồng nội im lì ?

Chắc chàng còn sống ? Nàng sống chứ ?
Không biết bây giờ họ nơi nao?
Hay cả người cùng tàn rũ ?
Như bông hoa bí ẩn ngày nào?

BÌNH : Trong số các bản dịch đang lưu hành của các dịch giả nổi tiếng như Hoàng Trung Thông, Thái Bá Tân, Nguyễn Minh Đức … thì bản dịch của Nguyễn Minh Đức được nhiều người đánh giá cao.Tuy nhiên bản dịch của Nguyễn Minh Đức nhiều chỗ còn thiếu sự uyển chuyển nhẹ nhàng cần thiết. Thí dụ cách đặt những câu hỏi gần như là cộc lốc.Hoặc là dùng từ gượng ép. Thí dụ : Đứng trước một cánh hoa khô tàn úa, người ta chỉ có thể có cảm xúc, chứ không thể là mơ ước như trong câu tràn ngập niềm mơ ước lạ thường được được  ! Và trong nguyên tác cũng không có ý này. Còn câu : Dưới bóng rừng cây, đồng nội im lì ? Im lì ? Trong tiếng Việt không có từ im lì ! Có lẽ vì dịch giả muốn gò vào để lấy vần với chữ chia ly ở câu trên chăng ?

Xin giới thiệu sau đây một bản dịch của tôi :  

CÁNH HOA KHÔ

Trong cuốn sách bỏ quên tôi thấy

Một cánh hoa khô hương sắc phai rồi
Một cánh hoa khô biết mấy ngậm ngùi
Những cảm xúc vẩn vơ những nghĩ suy kỳ lạ …

Này hoa ơi
Mùa Xuân nào và nơi đâu hoa nở ?
Một đời hoa rực rỡ bao lâu ?
Lạ quen ai hái cánh hoa đầu?
Trang sách cũ vì sao hoa ở đó ?

Hoa ghi dấu mối duyên tình chớm nở?
Buổi biệt ly duyên kiếp trái ngang?
Hay một chiều cô độc bước lang thang  
Giữa đồng vắng bóng ngàn cây lẫn khuất ?  

Đôi lứa đó bây giờ còn mất ?
Chân trời góc bể biết nơi đâu ?
Có tàn phai trong một kiếp bể dâu
Như cánh hoa khô trong lòng trang sách cũ ?

HOÀNG ANH DŨNG chuyển ngữ
 10/ 1998

2.  Bài thơ  Tên tôi có gợi lại gì cho em ? 
Что в имени тебе моем?
Bài thơ Что в имени тебе моем? là một kiệt tác của A. Pushkin và nền văn học Nga, bài thơ ra đời năm 1830. Tương truyền có một cô gái rất đẹp tới xin chữ ký của Pushkin, nhà thơ không cho chữ ký mà làm cả một bài thơ để tặng nàng. Đó chính là bài thơ này :

Что в имени тебе моем?

Александр Пушкин

Что в имени тебе моем?
Оно умрет, как шум печальный
Волны, плеснувшей в берег дальний,
Как звук ночной в лесу глухом.

Оно на памятном листке
Оставит мертвый след, подобный
Узору надписи надгробной
На непонятном языке.

Что в нем? Забытое давно
В волненьях новых и мятежных,
Твоей душе не даст оно
Воспоминаний чистых, нежных.

Но в день печали, в тишине,
Произнеси его тоскуя;
Скажи: есть память обо мне,
Есть в мире сердце, где живу я...

Bản dịch ra tiếng Anh của M. Kneller :

What's in my name?..
What's in my name? It's soulless,
It shall expire, like the dismal roar
Of waves that hit the distant shore, --
Like nighttime noises in the forest!
Upon the memo sheet, in grief,
Its imprint in the stillborn gloom,
Much like the writing on the tomb,
In foreign language it will leave.
What's in it? All the lost and trite
In new and wild insurrection,
Within your soul it won't excite
The pure and kind recollections.
But silently, in time of anguish
Pronounce it softly while grieving
Say that my memory won't vanish
That there's a heart in which I'm living...



Sau đây là  bản dịch của nhà thơ Thúy Toàn, được đánh giá là hay nhất trong tất cả các bản dịch hiện có tại Việt Nam :
Một chút tên tôi đối với nàng

Một chút tên tôi đối với nàng
Sẽ chìm như tiếng sóng buồn lan
Âm thầm mòn mỏi bên bờ vắng,
Như tiếng đêm thâu lạc giữa ngàn.

Ngày nào đó trên lưu trang kỷ niệm
Nó chỉ còn là dấu vết không hồn
Giống như hình phác trên mộ chí
Nét ngoằn ngoèo một thứ tiếng xa xăm.

Tên cũ từ lâu bị lãng quên
Chẳng còn gợi lại được cho em
Tình xưa êm ái và trong trắng
Trước mối tình ai mới dấy lên.

Nhưng nếu gặp ngày buồn rầu đau đớn
Em thầm thì hãy gọi tên lên
Và hãy tin còn đây kỷ niệm
Em vẫn còn sống giữa một trái tim.

Xin giới thiệu sau đây một bản dịch của tôi :




CÒN MỘT CHÚT GÌ …

Còn một chút gì trong tên tôi
để lòng em nhớ thuở xa xôi ?
hay tên tôi như tiếng đêm trong rừng vắng ?
như lẫn vào trong sóng biển khơi ?

Dòng thư cũ chôn nỗi sầu vời vợi
nửa chừng xuân còn mãi bâng khuâng
như những dòng trên mộ chí ngàn năm
vẫn còn mãi những ngôn từ đớn đau xa lạ

Em nhớ tên tôi ? Hay nhạt phai tất cả ?
niềm đam mê dẫm nát mộng mơ rồi
 em quên tôi quên những xao động bồi hồi
những hồi ức sáng tươi êm đềm ngày tháng cũ

Nhưng nếu có một ngày 
nói rằng em vẫn nhớ bóng hình tôi
như tôi vẫn hằng có em trong tim tôi đời sương gió !em đau khổ
âm thầm xin hãy gọi tên tôi

HOÀNG ANH DŨNG chuyển ngữ
tháng 6/2003

KẾT :  Thơ  A. Pushkin mộc mạc chân thành.Thế nhưng dịch thơ Pushkin chưa bao giờ là điều đơn giản. Bởi vậy những bài thơ của Pushkin dù có thể cổ xưa nhưng bao giờ cũng mới, bao giờ cũng đợi chờ những cách cảm thụ mới và những bài dịch mới.  Và hai bài thơ giới thiệu ở trên cũng vậy : Xin mời quý vị.


HOÀNG ANH DŨNG
10/2013

Thứ Ba, 3 tháng 9, 2013

Những mùa trăng cũ

TÙNG DINH DINH CẮC TÙNG DINH DINH ?
Theo những mùa qua ai mà không biết mình thêm tuổi, thế nhưng làm như ít ai biết mùa  đã đi qua thì không còn là chính chúng nữa. Xuân, hạ, thu, đông năm nào cũng về, nhưng đó không còn là mùa cũ. Chúng đã đi rồi ! Vâng chúng đã đi rồi, nhưng mà đi đâu ? Xin thưa những mùa xưa đã đi vào trong ký ức và tâm hồn của chúng ta. Còn đối với riêng tôi, tôi thấy thương nhớ nhất những mùa, không phải những mùa bình thường, mà là những mùa trăng cũ. Có lẽ vì những mùa trăng cũ gắn bó mật thiết với tuổi thơ tôi, với những bài hát Trung Thu, những chiếc bánh, chiếc lồng đèn và tiếng trống ếch chăng ?

Nhạc sĩ Vân Thanh, với bài Rước Đèn Tháng Tám, qua tiếng đàn Mandoline réo rắt và lời ca của thiếu nhi trên sóng phát thanh thuở ấy, đã đem đến cho đời, những tiếng trống hết sức lạ lùng, không phải là thùng thùng, hay tùng tùng, hay cắc cắc tùng tùng ….mà là : tùng dinh dinh cắc tùng dinh dinhTôi không biết tại sao như vậy nữa , những người trong thế hệ chúng tôi cũng không biết tại sao như vậy nữa. Chẳng có từ điển nào ở Việt Nam ghi những từ đó vào cả. Nhưng có một điều chắc chắn là chúng tôi thấy yêu những tiếng trống lạ lùng đó, tiếng trống của những mùa trăng cũ quê hương : 

Tùng dinh dinh cắc tùng dinh dinh
Tùng dinh dinh cắc tùng dinh dinh

Em rước đèn này đến cung trăng

Tùng dinh dinh cắc tùng dinh dinh

Tùng dinh dinh cắc tùng dinh dinh
Em rước đèn mừng đón chị Hằng


Người ta đã phân tích, đã bình luận rất nhiều về bản nhạc này , nhưng theo tôi, người ta đã quên không nói tới cụm âm thanh Tùng dinh dinh cắc tùng dinh dinh …một sáng tạo của nhạc sĩ Vân Thanh. Nhiều người Việt xa xứ khi nghe lại giai điệu bài này, khi nghe  xa xa  tiếng tùng dinh dinh cắc tùng dinh dinh …là đã khóc. Vâng chỉ biết khóc thôi. Cám ơn nhạc sĩ Vân Thanh.

2. TRÊN TRỜI NƯỚC NAM
Tôi cũng không thể nào quên được bài Thằng Cuội của nhạc sĩ Lê Thương.Bản nhạc này đúng là một tuyệt phẩm về tết Trung Thu ! Văn chương Việt Nam có ba  “ thằng ” : thằng Mõ, thằng Bờm, Thằng Cuội thì thằng Cuội là “ thằng ”dễ thương hơn cả. Hồi đó bọn trẻ chúng tôi cũng chả biết vì duyên cớ gì mà “ thằng Cuội ” lại bay tuốt lên cung trăng như vậy.  Nhưng chả ai buồn đi tìm câu trả lời cả. Tụi tôi vẫn gọi Cuội là “ thằng  Cuội ”,  và nhạc sĩ Lê Thương thậm chí còn gọi là “ thằng Cuội già ” nữa kia đấy. Thẳng ( âm người Nam bộ, như ổng, bả, chỉ … vậy- NV) là người Việt chắc cú luôn ! Tụi tôi thấy thân với “ thằng ” này vô cùng.  Làm như là cùng trang lứa vậy.  Làm gì có chuyện bất kính - như một vài bài viết sau này đề cập, họ không đồng ý  gọi là “ thằng Cuội già , họ cho rằng  đó là vấn đề văn hóa nên cần sửa lại cho đúng : chàng Cuội già !

Nhưng Lê Thương không sai ! Tại sao vậy ? Điều này về sau khi đọc tích Lưu Nguyễn lạc Thiên Thai thì chúng tôi mới biết điều mà cụ Tản Đà trong bài Tống Biệt đã cảm thán là : nửa năm tiên cảnh, một bước trần ai. Buồn là đúng thôi bởi khi hai chàng về tới làng mới biết rằng mình xa trần gian đã 400 năm, mặc dù mới ở tiên cảnh có 2 năm ! Nghĩa là 1 năm ở trển ( ! ) bằng 200 năm dưới trần ! Thế nhưng nhiều người còn không chịu, dựa theo thuyết tương đối của Anbert Einstein, bằng những tính toán phức tạp có trời mới biết, họ tính ra rằng : 1 ngày ở thượng giới bằng 100 năm ở chốn trần gian. Do đó nếu trần gian đi qua 3 ngàn năm thì trên kia Cuội mới chỉ già thêm có hơn 1 tháng. Cũng có nghĩa là trần gian phải  đi qua 36 ngàn năm thì trên kia Cuội mới già thêm 1 tuổi !  Thành ra Cuội trẻ mà hóa ra già, già mà hóa ra trẻ. Vậy thì gọi Cuội là “ thằng Cuội ” hay “ thằng Cuội già ” có gì là sai ?  Già là già tương đối thôi. Với lại “ thằng Cuội ” là thuộc về thế giới trẻ thơ, người lớn dây dưa vào làm gì cho rách việc? Còn nếu như phải sửa chữa theo ý mấy nhà đó  thì sửa làm sao : cậu, chú, bác, ông, anh hay em đây ? Bỏ vô nghe trật nhạc xa lắc, do đó có người đề nghị là chàng, chàng Cuội già ! Đúng nhạc rồi nhưng nói thiệt : có cái gì đó chưa ổn, có cái gì đó đổ vỡ …
Chúng ta hãy nghe lại tuyệt phẩm đó :  

Bóng trăng trắng ngà 

Có cây đa to 

Có thằng Cuội già ôm một mối mơ 

Lặng yên ta nói Cuội nghe: 

”Ở cung trăng mãi làm chi” 
Bóng trăng trắng ngà 
Có cây đa to 
Có thằng Cuội già ôm một mối mơ 

Gió không có nhà 
Gió bay muôn phương 
Biền biệt chẳng ngừng 
Trên trời nước Nam 
Lặng nghe trăng gió bảo nhau: 
”Chị kia quê quán ở đâu” 
Gió không có nhà 
Gió bay muôn phương 
Biền biệt chẳng ngừng 
Trên trời nước Nam 

Các con dế mèn 
Suốt trong đêm khuya 
Hát xẩm không tiền nên nghèo xác xơ 
Đền công cho dế nỉ non, 
Trời cho sao chiếu ngàn muôn 
Các con dế mèn 
Suốt trong đêm khuya 
Hát xẩm không tiền nên nghèo xác xơ 

Sáng rơi xuống đồi 
Sáng leo lên cây 
Sáng mỏi chân rồi, sáng ngồi xuống đây 
Cùng trông ánh sáng cười vui 
Chị em ta hãy đùa chơi 
Sáng rơi xuống đồi 
Sáng leo lên cây 
Sáng mỏi chân rồi, sáng ngồi xuống đây 

Các em thích cười 
Muốn lên cung trăng 
Cứ hỏi ông Trời cho mượn cái thang 
Mười lăm tháng Tám trời cho 
Một ông trăng sáng thật to 
Các em thích cười 
Muốn lên cung trăng 
Cứ hỏi ông Trời cho mượn cái thang …


Bài hát này đâu phải chỉ nhi đồng, mà ngay cả người lớn cũng mê. Những bài viết, nhận định chung quanh bài hát này và Lê Thương là rất nhiều, nhưng riêng tôi, điều cao cả nhất, vĩ đại nhất, là lời hát hay nhất mà Lê Thương để lại cho người Việt khắp bốn phương trời là đoạn nói về gió : 

Gió không có nhà 
Gió bay muôn phương 
Biền biệt chẳng ngừng 
Trên trời nước Nam


Vâng gió yêu quê hương nên gió chỉ bay trên trời nước Nam. Còn người yêu quê hương bay đi đâu trong những đêm trăng về tháng tám ?

HOÀNG ANH DŨNG

9/2013

Thứ Bảy, 17 tháng 8, 2013

STARDUST – Những bụi sao buồn



STARDUST – Những bụi sao buồn

Stardust là một bản nhạc bất hủ trong nền âm nhạc thế giới. Ra đời đã gần 100 năm nhưng bản nhạc với ca từ tuyệt vời này vẫn tiếp tục chinh phục công chúng khắp năm châu, đặc biệt là khi được thưởng thức bài hát này qua giọng ca vàng của danh ca người Mỹ Nat King Cole. Bài viết ngắn này giới thiệu một vài bản chuyển ngữ tiếng Việt của Stardust.
 
STARDUST

By Mitchell Parish and Carmichael
And now the purple dusk of twilight time
Steals across the meadows of my heart
High up in the sky the little stars climb
Always reminding me that we're apart

You wander down the lane and far away

Leaving me a song that will not die
Love is now the stardust of yesterday
The music of the years gone by

Sometimes I wonder why I spend

The lonely night dreaming of a song
The melody haunts my reverie
And I am once again with you

When our love was new

And each kiss an inspiration
But that was long ago
Now my consolation
Is in the stardust of a song

Beside the garden wall

When stars are bright
You are in my arms
The nightingale tells his fairy tale
of paradise where roses bloom

Though I dream in vain

In my heart it will remain
My stardust melody
the memory of love's refrain ...


Bản dịch của Phương Anh

Bụi sao
Trong bóng tối của hoàng hôn tím 
Phủ trên đồng cỏ trái tim tôi
Những vì sao nhỏ bé trên trời
Nhắc tôi: Nay chúng mình xa cách

Em hờ hững bước trên đường vắng
Bỏ tôi cùng khúc hát không nguôi
Tình ta giờ còn hạt bụi sao
Và điệu nhạc của ngày tháng cũ

Tự hỏi mình, sao hoài thao thức 
Mơ mãi về một khúc ca xưa
Bản hoan ca của cuộc tình ta
Mong ước được bên em lần nữa

Nhớ ngày xưa khi tình xuân mới
Mỗi nụ hôn là một nguồn thơ
Giờ còn đây cho tôi ngẩn ngơ
Chút bụi sao vương trong bài hát

Bên bức tường xưa trong vườn vắng
Có ngôi sao sáng rực trên trời
Có em trong vòng tay của tôi
Có sơn ca hát bài cổ tích 
Có thiên đường hoa hồng nở rực ...

Mơ ước dẫu biết là vô ích
Trái tim tôi còn ấp ủ hoài 
Bụi sao trong giai điệu của tôi
Là điệp khúc tình yêu mãi mãi ...

PA/7/2013

Mời các bạn thưởng thức bản dịch của Quý Chương với màu sắc hơi cổ điển nhưng thâm trầm, cô đơn và một chút … tuyệt vọng đẹp đẽ: 

NHỮNG MẢNH VỠ CỦA SAO 

Chạng vạng xuống hoàng hôn tím ngắt
Len qua tim đồng vắng hoang vu
Một trời sao lặng lẽ với thiên thu
Chợt nhớ mất nhau rồi năm tháng!

Mọi thứ bây giờ là dĩ vãng
Còn trong tim tình khúc chiều mưa
Còn trong tim mảnh vỡ của sao xưa
Còn nốt nhạc ngày qua em hỡi!

Một đôi khi trong đêm trường vời vợi
Cô liêu về bài hát thoảng trong mơ
Gặp lại nhau ngày tháng mịt mờ
Giai điệu ấy thấm trong lòng chất ngất

Sao quên được cuộc tình thứ nhất
Môi hôn nồng nguồn cảm hứng vô biên
Tình qua rồi an ủi chút niềm riêng:
Những mảnh vỡ sao còn trong khúc hát!

Đêm trăng sáng bên vườn tường bát ngát
Họa mi nào hót khúc thần tiên
Tay trong tay xao xuyến cuộc tình duyên
Lạc thượng giới những đóa hồng hàm tiếu

Những mảnh vỡ sao giờ thành giai điệu
Rơi trong tim lặng lẽ chờ mong …
Biết rằng mơ mộng chỉ hoài công …
Biết điệp khúc của tình xưa đồng vọng mãi …
 

QC/7/2013


Bản dịch của Nguyễn Đại Hoàng: Khoảng đầu năm 2000, tôi dịch bài này, sắp xếp một chút để thành một bản phổ nhạc tự do cho riêng tôi, chỉ chia sẻ với một vài thân hữu, cùng hát trong những chiều đông tái ngộ. Thắm thoắt đã hơn 10 năm.

Những bụi sao buồn 

Rồi bóng tối của hoàng hôn màu tím 

lan dần trên những cánh đồng của lòng tôi 

trên trời cao những vì sao nhỏ 
nhắc tôi nhớ cuộc tình đã mất  

Em đi  
để lại một bài ca day dứt 
tình yêu hóa bụi sao buồn 
và âm nhạc cũng thành năm tháng 

Đôi khi 

đêm cô đơn xa nghe khúc hát 
đắm đuối lòng tôi giai điệu khát khao 
em về trong giấc mơ 

Tình ngây 
thơ Nụ hôn mang cả trời xuân mới 
mà ngày qua đi không trở lại 
mà chia sẻ lòng tôi 
những bụi sao buồn bài ca dĩ vãng   

Bên tường hoa 

những đêm sao sáng 
tôi bên em 
họa mi kể câu chuyện thần tiên 
chốn thiên đường có đóa hồng nở muộn 

Biết là mơ mộng 

nhưng lòng tôi sao mãi vấn vương 
giai điệu những bụi sao buồn 
và điệp khúc tình yêu trong ký ức 

NĐH 

Thứ Hai, 1 tháng 7, 2013

Tản mạn về một bài thơ: Em không chết đâu anh!


Tản mạn về một bài thơ:  

Em không chết đâu anh!


Đã khá lâu rồi, một hôm tôi nhận được một bài thơ có nhan đề là Do Not Stand At My Grave And Weep có kèm bản dịch ra tiếng Việt của nhà thơ nữ Hoàng Quế Thủy Châu. Thế rồi ngày tháng trôi qua vì tôi quá bận rộn trong công việc, tưởng chừng như mọi việc đã chìm trong lãng quên thì buổi sáng hôm nay tình cờ tôi đọc lại, xúc động vô cùng. Mới biết rằng đây là một bài thơ nổi tiếng khắp thế giới, do nữ sỹ Mary Elizabeth Frye viết khoảng năm 1932, tính đến nay đã 80 năm có hơn rồi. Bài thơ này về sau đã được nhiều nhạc sỹ phổ nhạc, và những bản nhạc này cũng nổi tiếng không kém. Sẽ có một dịp chúng ta trở lại với những bản nhạc đó, còn hôm nay tôi xin giới thiệu cùng quý vị nguyên bản bài thơ nói trên, cùng bản dịch của nhà thơ Hoàng Quế Thủy Châu, và một bản dịch của tôi. (Xin phép nhà thơ HQTC cho tôi được giới thiệu lại bản dịch của cô nhé).


Bản dịch của Hoàng Quế Thủy Châu:

Đừng đứng bên mộ em tuôn rơi lệ


Đừng đứng bên mộ em và rơi lệ
Em không ở đó không ngủ nơi đây
Em là ngàn cơn gió thổi tung bay
Em là kim cương lấp lánh trên tuyết.

Em tia nắng rọi trên hạt lúa chín
Em là mưa mùa thu nhẹ nhàng rơi
Buổi sáng yên lành anh tỉnh giấc mơ
Anh cảm nhận em tâm hồn thảnh thơi.

Như những chú chim yên tĩnh vòng bay
Em là vì sao tỏa sáng đêm say
Đừng đứng bên mộ em tuôn rơi lệ
Em không ở đó em đã không chết.
Và sau đây là bản chuyển ngữ của tôi:

Em không chết đâu anh! 

Anh đừng đứng bên mộ em và khóc nhé
Em đi rồi không say giấc thiên thu
Em là ngàn cơn gió thổi hoang vu
Là ngàn mảnh kim cương trên tuyết trắng

Là lúa chín trên cánh đồng ngập nắng

Là mưa thu về rơi nhẹ ướt vai anh
Và khi anh thức giấc buổi bình minh
Có thoáng chốc em về trong ngấn lệ

Có một đàn chim trên đường bay lặng lẽ

Giữa ngàn sao em sáng suốt đêm nay
Anh đừng đứng bên mộ em và khóc nhé
Em đi rồi em không chết đâu anh! 


Mary Elizabeth Frye
Nguyễn Đại Hoàng chuyển ngữ30/6/2013